Artykuły oznaczone tagiem układ słoneczny

Powierzchnia naszej planety jest zróżnicowana. W odróżnieniu od wszystkich pozostałych planet Układu Słonecznego, jak i nowo odkrytych pozasłonecznych planet, Ziemia jako jedyna posiada oceany złożone z płynnej wody. Występuje ona w takiej postaci, że mogła zapoczątkować życie – także to jest jak na razie ewenementem we wszechświecie. Powierzchnie lądów mają rozmaite formy. Występują niziny, tereny wyżynne jak i góry. Różnic mogą dodawać strefy klimatyczne. W obszarach gorących istnieją pustynie a w podbiegunowych – zalesiona tajga i tundra. Zarówno w wodach jak na lądzie rozwinęły się formy życia. Od najprostszych do najbardziej zaawansowanych i najwyżej rozwiniętych – ludzi. Istnieją rośliny, jak i zwierzęta. Powierzchnia Ziemi podlega liczny m zmianom, z powodu aktywności tektonicznej i wulkanicznej jak i z powodu wietrzenia skał lub erozji. Wiele wnosi też działalność człowieka i pojawianie się jego tworów – miast, dróg, mostów. Bieguny pokrywają lodowce i lądolody. Lodowce można też napotkać wysoko w niektórych górach.

7Życie – wyróżnik na tle ciał niebieskich we Wszechświecie. Poza dywagacjami fantastów do dziś nie odkryto innego miejsca, gdzie mogłoby istnieć życie. Mając na myśli szczególnie inteligentne formy życia, zdolne rozwinąć cywilizację. Istnieje ono na Ziemi w rozmaitych formach. Od prostych organizmów jednokomórkowych, które kiedyś istniały także na Marsie, na zaawansowanych wielokomórkowych istotach skończywszy. Przestrzeń, którą zajmują żywe organizmy na Ziemi, nazywa się biosferą. Ona z kolei dzieli się na ekosystemy. Każdy z nich składa się z organizmów żyjących w danym środowisku. Życie rozwijało się stopniowo, w drodze ewolucji. Tak jak do swego istnienia, wymagało pojawienia się sprzyjających czynników – tlenu, wody, promieniowania słonecznego. Dzięki swej zdolności adaptacji dało radę pojawić się w różnych miejscach – nawet uznawanych za trudne do przetrwania. W historii Ziemi zdarzały się kataklizmy, które sprowadzały istnienie życia na krawędź. Mimo tego przetrwało i ok. 3 mln lat temu pojawił się człowiek. To właśnie on wywiera teraz ogromny wpływ na świat.

Garść podstawowych informacji o Saturnie. Saturn jest pierwszą i zarazem największą spośród planet gazowych w Układzie Słonecznym. Od niego dzieli ją średnio 1427,7 milionów kilometrów. Orbita jest rozciągnięta, co sprawia, że planeta może zbliżać się do Słońca na 1349,5 mln km i oddalać na 1504 mln km. Rok na planecie trwa 29,5 lat ziemskich a dzień 10 godzin 39 minut 22 sekund ziemskich. Ta druga co do wielkości  gazowa  planeta ma 120536 km średnicy. Do dziś odkryto 60 satelitów naturalnych. Nachylenie równika względem płaszczyzny orbity wynosi 26,73 stopni. Powierzchnia planety wynosi 4,27×1010 km kwadratowych. Objętość ma wartość 7,46×1014 km sześciennych. Masa zaś sięga 5,68460 ×1026 kg. Prędkość przemieszczania się po orbicie wynosi 9,638 km na sekundę. Planeta może też nieco zwalniać – do 9,136 km na sekundę lub oraz przyspieszać – do 10,182 km na sekundę. Prędkość niezbędna do opuszczenia przed dany obiekt planety (prędkość ucieczki) wynosi 35,49 km na sekundę. Prędkość obrotu wokół własnej osi (rotacji) wynosi na równiku 35500 km na godzinę. Temperatury wahają się od -191 oC do -130 oC.

2Wnętrze Saturna. Budowa wewnętrzna przypomina schemat wnętrza Jowisza. Wewnątrz planety znajduje się jądro skupiające w sobie 20 % masy planety. Ma mały rozmiar – 22 % średnicy planety. Składa się z żelaza i krzemu oraz szczątkowego lodu.. Prawdopodobnie jest źródłem wewnętrznym ciepła planety, bo ciepło ulatniające się w przestrzeń kosmiczną jest właśnie uzupełniane przez jądro. Nie wiadomo jeszcze, jak to dokładnie przebiega. Jego temperatura wynosi 11700 oC. Z wierzchu jądra znajduje się płaszcz, który ma dwojaką postać. Jego dolna warstwa, zwana płaszczem wewnętrznym, składa się z metalicznego wodoru. Zaś górna warstwa, znana jako płaszcz zewnętrzny, złożona jest z ciekłego wodoru molekularnego z domieszką helu. Cały płaszcz ma grubość odpowiadającą 28 % średnicy Saturna. Wierzch płaszcza przechodzi w gazową atmosferę planety. Atmosfera ta zajmuje aż 50 % średnicy planety. Pole magnetyczne, generowane przez planetę, jest słabsze od pola magnetycznego Jowisza i przypomina ziemskie. Planeta ma niższą gęstość niż Jowisz.

04 paź, 2009

Atmosfera Saturna

3Głównym pierwiastkiem, z którego składa się atmosfera jest wodór – 96,3 %. Znacznie mniej jest helu, bo tylko 3,25 %. Resztę w śladowych ilościach tworzą metan, para wodna, amoniak, fosforowodór oraz etan. Wewnętrzne źródło ciepła oraz szybki ruch wirowy planety odpowiadają za pasmowe ułożenie górnych warstw chmur na planecie. Między nimi występują zawirowania, takie jak na Jowiszu. Ich rozmiary są jednak znacznie mniejsze. Jak się pojawiają, przybierają postać białawych owali. Jednym z nich jest cyklicznie pojawiająca się Wielka Biała Plama o wielkości rzędu kilku tysięcy kilometrów. Zawirowania saturniańskie występują w obszarach wysokiego ciśnienia, z kolei wirowy ruch materii w ich obszarach centralnych ma miejsce w kierunku przeciwnym niż ziemskich cyklonów tropikalnych. Wiatry wieją z prędkością 1800 km/h. Na północnym biegunie planety zaobserwowano niedawno pierścień chmur w kształcie sześcianu, czego przyczyn nie zdołano wyjaśnić. Tak jak na Jowiszu, na Saturnie także występują zorze polarne.

Pluton  w kulturze – wpływ Plutona na kulturę poprzez obecność w kulturze powszechnej. Mimo, że planeta karłowata została odkryta dopiero w 1930 roku kultura masowa nie próżnowała. Pluton znalazł się w wielu nowopowstałych po tamtym czasie utworach różnych dziedzin. Już w rok później H. P. Lovecraft stworzył „The Whisperer in Darkness” oraz sławne już „Cthulhu Myhos”. Lovecraft nazwał Plutona planetą Yuggoth, na której rasa Mi-go założyła swoją bazę. W tym samym czasie inny pisarz, Stanton A. Coblentz wydał „In Plutonian Depths”. W 1966 „World of Ptavvs” pióra Larry Niven nadmienił, że Pluton w przeszłości był księżycem Neptuna, lecz został następnie wytrącony z orbity i trafił tam, gdzie jest obecnie. Parokrotnie pojawiał się w filmach, takich jak „Space Patrol” z 1962 roku, czy „Doktor Who” wydany rok później. W nich jak i paru innych produkcjach motywem przewodnim były lokalne cywilizacje obcych oraz ataki na bazy rozmieszczane na Plutonie. Bitwa i zniszczenie bazy na Plutonie pojawiły się w jednym z wątków z anime „Uchuu Senkan Yamato” z 1974 roku. Pluton pojawiał się też w innych anime, jak „Cowboy Bebop” czy „Galaxy Express 999”.

9Obserwacja Plutona – widoczność Plutona z powierzchni Ziemi dla miłośnika astronomii. Wizualna jasność Plutona wynosi 13,8 magnitudo a jego rozmiar kątowy na ziemskim niebie osiąga jedynie kilka sekund łuku (0,3”). Jest ona najmniejsza spośród wszystkich dużych ciał niebieskich w naszym Układzie Słonecznym oraz najdalej położona. Sprawia to zarazem, że z Ziemi jest całkowicie niewidoczna gołym okiem dla przeciętnego obserwatora. Dopiero przez duży teleskop jest to możliwe. Zaleca się, by był to sprzęt o średnicy co najmniej 25 cm dającym powiększenie rzędu 500 – 700 razy. Lecz nawet to nie pozwoli ujrzeć tarczy samej planety karłowatej. Natomiast przy zamiarze sfotografowania Plutona, powinno się użyć teleskopu lub obiektywu o średnicy przynajmniej 10 cm. Czas ekspozycji powinien wynosić od kilku do kilkanaście minut, a czułość filmu 800–3200 ASA. Pluton z uwagi na rozmiar nie wyróżnia się od gwiazd widzianych w jego pobliżu na nieboskłonie. Dlatego też do jego identyfikacji wymagane jest użycie specjalnych mapek. Tak, jak w wypadku znacznie większego Urana czy Neptuna, lepsze rezultaty osiągane są w obserwatoriach astronomicznych i przez Teleskop Hubble’a.

5Ziemię otacza gruba warstwa atmosfery, co jest możliwe dzięki istnieniu silnego pola magnetycznego. Nie pozwala one na uciekanie cząsteczek atmosfery w kosmos. Dzieli się ona na kilka warstw. Dolna warstwa troposfera ma swoją granicę przy powierzchni Ziemi. Górna warstwa sięga 100 km wzwyż, dochodząc do umownej granicy kosmosu. Mimo tego ponad nią, jeszcze w odległości 1900 km występują pojedyncze cząstki atmosfery. Składa się głównie z azotu (78,084 %) oraz tlenu (20,946 %). W ilości poniżej 1 % są również argon, dwutlenek węgla, para wodna, hel, neon, krypton, ksenon, metan, wodór, tlenek siarki, podtlenek azotu i ozon. Na ilość niektórych tych związków ma wpływ działalność człowieka – szczególnie jeśli chodzi o gazy cieplarniane. Na biegunach pojawiają się zorze polarne. Całość mieszaniny tych gazów zwie się powietrzem. Występują cztery zasadnicze pory roku, różniące się w każdej ze stref klimatycznych. Istnienie atmosfery jest gwarantem bytowania form życia na Ziemi, mając na uwadze przede wszystkim jeden z pierwiastków – tlen.

Hydrosfera, czyli jedyny taki przypadek w naszym Układzie Słonecznym.

Jak na razie Ziemia jest jedynym miejscem, gdzie woda występuje w postaci ciekłej, pokrywając przy tym większość planety. Nadaje to planecie charakterystyczny wygląd i zarazem miano Błękitnej Planety. Woda przywędrowała na Ziemię zapewne w postaci komet, które dawniej licznie trafiały w Ziemię. Do hydrosfery prócz oceanów zalicza się rzeki, morza, jeziora, lodowce, parę wodną, wody podziemne czy bagna. Oceany regulują klimat planety, gdyż gromadzą w sobie ciepło. Wewnątrz nich krążą prądy, które dzielą się na zimne i ciepłe – dzięki jednemu z nich, Golfsztromowi w Europie jest przystępny klimat. Woda dzieli się na słodką (rzeki, jeziora, lodowce, wody podziemne, bagna – 2,5 %) oraz słoną (oceany, morza – 97,5 %). Obecna na Ziemi woda bierze udział w obiegu. Znaczy to, że paruje ona ze zbiorników wodnych pod wpływem promieniowania słonecznego. Grawitacja sprawia, że z atmosfery opada ona w postaci opadów atmosferycznych i wsiąka w grunt lub wraca do zbiorników wodnych. Woda także jest jednym z najważniejszych czynników odpowiedzialnych za istnienie życia na Ziemi.


Ciała niebieskie

O serwisie

Nasz serwis to bogate źródło wiedzy na temat wszechświata, a przede wszystkim Układu Słonecznego w którym mieszkamy. Poruszamy tutaj informacje na temat planet Układu Słonecznego oraz innych ciał niebieskich np. gwiazd, księżyców itd. Znajdziesz tu dużo ciekawych informacji, a nie tylko książkową, nudną wiedzę. Przybliżymy Ci budowę, zasady współdziałania, istnienia oraz życia w Układzie Słonecznym w przyjazny i szybki sposób - zapraszamy do wnikliwej lektury naszego serwisu WWW.

Poruszane kwestie

Poruszamy następujące kwestie: charakterystyka ogólna planet i ciał niebieskich, ich historia oraz historia badań, wnętrze planety oraz sfery jakie ją otaczają (np. atmosfera), planeta jako symbolika oraz jej znaczenie w kulturze starożytnej, średniowiecznej oraz obecnej, a także widoczność planety z Ziemi.


Streszczenie zawartości serwisu

Wenus jest planetą, która rozmiarem dorównuje naszej planecie – Ziemi. Jednak jej dzieje sprawiły, że nie jest przyjaznym miejscem dla ludzi i warunki na niej są bardzo ciężkie.

Ziemia - to właśnie Ziemia jest planetą, na której żyjemy wraz z innymi formami życia. Jak do tej pory jest jedynym takim miejscem, zarówno w Układzie Słonecznym jak i całym wszechświecie.

Saturn jako gazowa planeta nie wyróżnia się niczym szczególnym. O wiele bardziej znane są jego pierścienie oraz jeden z księżyców, który w ostatnich latach przyciąga uwagę naukowców.

Uran - nie byłoby nic ciekawego w tej planecie o zbyt monotonnej powierzchni, gdyby nie fakt, że w odróżnieniu od pozostałych jej oś obrotu wokół własnej osi odbiega od osi pozostałych planet.

Do dziś Neptun jest najdalszą planetą znaną ludzkości a zarazem ostatnim z szeregu gazowych olbrzymów. Przyciąga uwagę ludzi paroma ciekawostkami i żywym błękitem.

Pluton do niedawna był najdalej wysuniętą planetą Układu Słonecznego. Jednak naukowcy sprawili, że stracił jej miano i zaliczono go do kategorii mniejszych planet karłowatych.

Merkury jest obecnie najmniejszą ze znanych planet Układu Słonecznego. Zarazem znajduje się najbliżej Słońca, z czym wiążą się ekstremalne temperatury na powierzchni planety.

Mars jest dziś najbardziej interesującą ludzkość planetą. Uważa się, że kiedyś istniało na niej życie a ponadto mieszkańcy Ziemi mają zamiar założyć w przyszłości tam swoją bazę.

Jowisz jest największą i bardzo ciekawą planetą Układu Słonecznego a także największym przedstawicielem gazowych olbrzymów w tymże układzie planetarnym.

Księżyc jako naturalny satelita Ziemi jest najbliżej nas położonym ciałem niebieskim. Nic dziwnego, że był też od dawna obserwowany przez żyjących na Ziemi ludzi.