Artykuły oznaczone tagiem wnętrze

Garść podstawowych informacji o Saturnie. Saturn jest pierwszą i zarazem największą spośród planet gazowych w Układzie Słonecznym. Od niego dzieli ją średnio 1427,7 milionów kilometrów. Orbita jest rozciągnięta, co sprawia, że planeta może zbliżać się do Słońca na 1349,5 mln km i oddalać na 1504 mln km. Rok na planecie trwa 29,5 lat ziemskich a dzień 10 godzin 39 minut 22 sekund ziemskich. Ta druga co do wielkości  gazowa  planeta ma 120536 km średnicy. Do dziś odkryto 60 satelitów naturalnych. Nachylenie równika względem płaszczyzny orbity wynosi 26,73 stopni. Powierzchnia planety wynosi 4,27×1010 km kwadratowych. Objętość ma wartość 7,46×1014 km sześciennych. Masa zaś sięga 5,68460 ×1026 kg. Prędkość przemieszczania się po orbicie wynosi 9,638 km na sekundę. Planeta może też nieco zwalniać – do 9,136 km na sekundę lub oraz przyspieszać – do 10,182 km na sekundę. Prędkość niezbędna do opuszczenia przed dany obiekt planety (prędkość ucieczki) wynosi 35,49 km na sekundę. Prędkość obrotu wokół własnej osi (rotacji) wynosi na równiku 35500 km na godzinę. Temperatury wahają się od -191 oC do -130 oC.

2Wnętrze Saturna. Budowa wewnętrzna przypomina schemat wnętrza Jowisza. Wewnątrz planety znajduje się jądro skupiające w sobie 20 % masy planety. Ma mały rozmiar – 22 % średnicy planety. Składa się z żelaza i krzemu oraz szczątkowego lodu.. Prawdopodobnie jest źródłem wewnętrznym ciepła planety, bo ciepło ulatniające się w przestrzeń kosmiczną jest właśnie uzupełniane przez jądro. Nie wiadomo jeszcze, jak to dokładnie przebiega. Jego temperatura wynosi 11700 oC. Z wierzchu jądra znajduje się płaszcz, który ma dwojaką postać. Jego dolna warstwa, zwana płaszczem wewnętrznym, składa się z metalicznego wodoru. Zaś górna warstwa, znana jako płaszcz zewnętrzny, złożona jest z ciekłego wodoru molekularnego z domieszką helu. Cały płaszcz ma grubość odpowiadającą 28 % średnicy Saturna. Wierzch płaszcza przechodzi w gazową atmosferę planety. Atmosfera ta zajmuje aż 50 % średnicy planety. Pole magnetyczne, generowane przez planetę, jest słabsze od pola magnetycznego Jowisza i przypomina ziemskie. Planeta ma niższą gęstość niż Jowisz.

2Ziemia jest trzecią skalistą planetą liczoną od Słońca. Od niego dzieli ją średnio 149,5 milionów kilometrów. Orbita jest nieznacznie rozciągnięta, co sprawia, że planeta może zbliżać się do Słońca na 147 mln km i oddalać na 152 mln km. Rok na planecie trwa 365,25 dni a dzień 23 godzin 56 minut 4 sekund. Ziemia, jako największa planeta skalista Układu Słonecznego, ma 12742 km średnicy. Posiada jednego naturalnego satelitę – Księżyc. Nachylenie równika względem płaszczyzny orbity wynosi 23,45 stopni. Powierzchnia planety wynosi 5,10×108 km kwadratowych. Objętość ma wartość 1,08321×1012 km sześciennych. Masa zaś sięga 5,9736×1024 kg. Prędkość przemieszczania się po orbicie wynosi 29,780 km na sekundę. Planeta może też nieco zwalniać – do 29,290 km na sekundę lub oraz przyspieszać – do 30,290 km na sekundę. Prędkość niezbędna do opuszczenia przed dany obiekt planety (prędkość ucieczki) wynosi 11,186 km na sekundę. Prędkość obrotu wokół własnej osi (rotacji) wynosi na równiku 1667 km na godzinę. Temperatury wahają się od -88 oC do +71 oC (rekordowe, skrajne wartości).

Troszkę o wnętrzu ziemi

Jądro Ziemi dzieli się na dwie warstwy. Centralną jest jądro wewnętrzne. Ma średnicę 2500 km i jest stałe. Im głębiej, tym jest gęstsze i gorętsze. Jądro zewnętrzne o grubości 2080 km ma postać płynną. Jego temperatura osiąga 4000-5000 oC. Ruchy wewnątrz jego płynnego wnętrze odpowiadają za istnienie pola magnetycznego. Oba elementy jądra składają się z żelaza i niklu. Wokół jądra znajduje się płaszcz o grubości 2900 km. Od jądra płaszcz dzieli gruba na 700 km astenosfera. Także płaszcz dzieli się na dwa elementy. Wewnętrzny – dolny płaszcz składa się z magnezu, żelaza, chromu i krzemu. Zewnętrzny – górny płaszcz, jest bardzo plastyczny i zbudowany jest z tych samych pierwiastków (jedynie zamiast magnezu jest nikiel). Obie warstwy oddziela strefa przejściowa. Całość płaszcza cechuje się prądami konwekcyjnymi. Nad płaszczem znajduje się skorupa ziemska. Ma ona grubość od 35 km (strefy sejsmiczne) do 70 km (obszary stabilne). Jej skład chemiczny to tlen, krzem, glin, żelazo, wapń, sód, magnes, potas i inne pierwiastki, przy czym występują one w związkach chemicznych.

6Wewnętrzna, fizyczna budowa Wenus jest zbliżone do środka Ziemi. Jądro dzieli się na wewnętrzne oraz zewnętrzne. Pierwsze ma postać stałą a drugie jest półpłynne. Płynnej postaci, tak jak w ziemskim jądrze, nie zaobserwowano. Ze średnicą 6000 km zajmuje ono niespełna połowę wnętrza planety. Od ziemskiego jądra jest nieco mniejsze. W jego skład wchodzi żelazo i nikiel. Osiąga ono temperaturę 3500 oC i dochodzi do 4000 oC. Na wierzchu jądra znajduje się płaszcz. Złożony jest ze skał, przede wszystkim krzemu. Ponadto stwierdzono śladowe ilości metalicznego tlenu. Zajmuje ono niewiele ponad połowę średnicy planety, tj. 6000 km. Wykazuje on mniejszą aktywność niż ziemski płaszcz. Zjawisko to a raczej jego brak dało się dostrzec poprzez małą ilość trzęsień ziemi i słabe ruchy tektoniczne płyt kontynentalnych. Od zewnątrz planetę pokrywa skorupa – gruba na 50 km. W głównej mierze zbudowana jest z krzemu oraz z innych metali. Ponadto zawiera ono bazalt, świadczący o burzliwej przeszłości planety.

7Powierzchnia Wenus. Powierzchnia nie jest bezpośrednio widoczna z kosmosu. Jej zbadanie było możliwe dzięki zdjęciom sond Wenera oraz radarowym zdjęciom Marinera. Dzięki czemu ustalono, że 85% czyli większość powierzchni zajmują pofałdowane równiny. Tworzą one płskowyże, przypominające kontynenty. Przecinają je nieliczne pasma górskie, starsze od równin. Mogą mieć one nawet 800 mln lat i ich najwyższy szczyt osiąga 11 km wysokości. Jest on zlokalizowany w paśmie Maxwell Montes. Wśród nich jest dużo wulkanów, obecnie wygasłych. Wokół nich znajdują się rozległe struktury, będące zastygłą lawą. Są nimi twory przypominające potoki i plackowate kopuły. Kraterów jest niewiele w porównaniu z innymi planetami skalistymi. Większość z nich ma ponad 25 km średnicy. Mniejszych nie ma, bo małe kratery spalały się w gęstej atmosferze planety, nim doleciały do gruntu. Prócz gór, płaskowyże są przecinane przez jeden z największych kanionów, mających długość 1500 km i 400 km szerokości. Znajduje się on w okolicach wenusjańskiego równika.

Wnętrze Plutona – elementy, kryjące się pod gruntem Plutona. Wybadanie struktury wnętrza Plutona nie należały do prostych zadań z powodu jego odległości od Ziemi. Przy pomocy teleskopu Hubble’a obliczono gęstość planety karłowatej. W oparciu o to oraz bazując na wiedzy na temat budowy Trytona (oceniono, że Pluton jest mieszanką 70% skał i 30% wody w postaci stałej), księżyca Neptuna, wysnuto tezę, że jego budowa jest podobna do schematu budowy planet. Dzięki swojej średnicy 1700 km, centralnie położone jądro Plutona miałoby zajmować 70% wnętrza obiektu. Zbudowane jest ze skał, lodu i krzemu. Z zewnątrz jądra znajduje się prawdopodobnie płaszcz. Jego budulcem jest zmrożony lód wodny. Grubość szacuje się na od 100 do 180 km. Z uwagi na skrajnie niskie temperatury, skorupa plutoniańska złożona jest ze stałego, zamarzniętego metanu i azotu. Oba te pierwiastki są tutaj zespolone. Jaśniejsze fragmenty na powierzchni dają do myślenia istnienie również etanu i tlenku węgla. To część skorupy, przy zbliżaniu się do Słońca sublimuje do gazu i nadaje kształt szczątkowej atmosferze.

3Pluton jest jedynym dużym obiektem, którego nie odwiedziła jeszcze żadna ziemska sonda. Dlatego też oceniano wygląd planety karłowatej na podstawie zdjęć z teleskopów . Z uwagi na odległość nie było możliwości uzyskiwać fotografii Plutona w wysokiej jakości. Mimo tego, na podstawie tego co udało się uchwycić w teleskopy, mniej więcej znany jest wygląd obiektu. Jego powierzchnia ma brązową barwę. W okolicach biegunów jaśnieje, zaś im bliżej równika plutoniańskiego, przechodzi w ciemny brąz. Za taką kolorystykę odpowiedzialny jest stały metan. Domniemywa się, że powierzchnia Plutona nie jest jednolita i gładka, gdzieniegdzie poprzecinana kraterami pouderzeniowymi, powstałymi w początkach Układu Słonecznego. Mogą występować tam wzniesienia i góry. Powierzchnia więc może przypominać wyglądem typową planetę skalistą (zresztą do 2006 roku Pluton był traktowany jak skalista planeta). Więcej odpowiedzi, nie tylko na temat wyglądu powierzchni, ma przynieść sonda New Horizons, która ma dotrzeć do Plutona w 2015 roku.

Atmosfera Pluton – co nieco o tym fakcie i wynikłych z niego warunkach na Plutonie. Plutoniańska atmosfera ma dwojaką postać. W momencie zbliżania się do Słońca, lód azotowo-metanowy przechodzi w stan gazowy pod wpływem nieznacznego wzrostu temperatury. Wówczas atmosfera jest najlepiej widoczna i tak naprawdę – istnieje. W jej obrębie zaobserwowano także śladowe ilości tlenku węgla. Gdy Pluton oddala się, to temperatura spada i azot oraz metan na powrót stają się lodem zalegającym na powierzchni planety a atmosfera de facto znika. Nie zmienia to faktu, że i tak atmosfera planety karłowatej jest rzadka. Jej ciśnienie jest bardzo niskie i osiąga 15 mikropaskali. Jednak przy sublimacji azotu może ono wzrastać do 3 mikropaskale. Ponadto Pluton może brać udział w wymianie cząstek atmosfery ze swoim księżycem – Charonem. Sama atmosfera składa się głównie z metanu, z małą domieszką azotu. Z uwagi na oddalenie obiektu, istnienie atmosfery dostrzeżono dopiero w 1988 roku. Ponowne pomiary potwierdziły to w 2003 roku. NASA planuje wysłanie tam sondy, gdy atmosfera będzie rozmarznięta.


Ciała niebieskie

O serwisie

Nasz serwis to bogate źródło wiedzy na temat wszechświata, a przede wszystkim Układu Słonecznego w którym mieszkamy. Poruszamy tutaj informacje na temat planet Układu Słonecznego oraz innych ciał niebieskich np. gwiazd, księżyców itd. Znajdziesz tu dużo ciekawych informacji, a nie tylko książkową, nudną wiedzę. Przybliżymy Ci budowę, zasady współdziałania, istnienia oraz życia w Układzie Słonecznym w przyjazny i szybki sposób - zapraszamy do wnikliwej lektury naszego serwisu WWW.

Poruszane kwestie

Poruszamy następujące kwestie: charakterystyka ogólna planet i ciał niebieskich, ich historia oraz historia badań, wnętrze planety oraz sfery jakie ją otaczają (np. atmosfera), planeta jako symbolika oraz jej znaczenie w kulturze starożytnej, średniowiecznej oraz obecnej, a także widoczność planety z Ziemi.


Streszczenie zawartości serwisu

Wenus jest planetą, która rozmiarem dorównuje naszej planecie – Ziemi. Jednak jej dzieje sprawiły, że nie jest przyjaznym miejscem dla ludzi i warunki na niej są bardzo ciężkie.

Ziemia - to właśnie Ziemia jest planetą, na której żyjemy wraz z innymi formami życia. Jak do tej pory jest jedynym takim miejscem, zarówno w Układzie Słonecznym jak i całym wszechświecie.

Saturn jako gazowa planeta nie wyróżnia się niczym szczególnym. O wiele bardziej znane są jego pierścienie oraz jeden z księżyców, który w ostatnich latach przyciąga uwagę naukowców.

Uran - nie byłoby nic ciekawego w tej planecie o zbyt monotonnej powierzchni, gdyby nie fakt, że w odróżnieniu od pozostałych jej oś obrotu wokół własnej osi odbiega od osi pozostałych planet.

Do dziś Neptun jest najdalszą planetą znaną ludzkości a zarazem ostatnim z szeregu gazowych olbrzymów. Przyciąga uwagę ludzi paroma ciekawostkami i żywym błękitem.

Pluton do niedawna był najdalej wysuniętą planetą Układu Słonecznego. Jednak naukowcy sprawili, że stracił jej miano i zaliczono go do kategorii mniejszych planet karłowatych.

Merkury jest obecnie najmniejszą ze znanych planet Układu Słonecznego. Zarazem znajduje się najbliżej Słońca, z czym wiążą się ekstremalne temperatury na powierzchni planety.

Mars jest dziś najbardziej interesującą ludzkość planetą. Uważa się, że kiedyś istniało na niej życie a ponadto mieszkańcy Ziemi mają zamiar założyć w przyszłości tam swoją bazę.

Jowisz jest największą i bardzo ciekawą planetą Układu Słonecznego a także największym przedstawicielem gazowych olbrzymów w tymże układzie planetarnym.

Księżyc jako naturalny satelita Ziemi jest najbliżej nas położonym ciałem niebieskim. Nic dziwnego, że był też od dawna obserwowany przez żyjących na Ziemi ludzi.